POLEKSIJA, VOLIM VAS

Dom Jevrema Grujića
decembar 2020. – mart 2021. godine
domjevremagrujica.com

Sam naziv izložbe „Poleksija, volim Vas“ upućuje na intiman i privatan odnos dva umetnika, međusobno podržavanje i razumevanje, ljubavnu priču koja je trajala punih 75 godina, a koja je nezaobilazan stub kulturnog i društvenog života Srbije tokom druge polovine 19. veka.

Ne postoji oblasti društvenog, kulturnog i umetničkog delovanja, u kojima Steva Todorović nije ostavio dubok i neizbrisiv trag.

Todorović je jedno od vodećih imena u našoj istoriji umetnosti, uz Paju Jovanovića i Uroša Predića. Pored istaknutog slikarskog rada i ikonopisanja, po čemu je bio najpoznatiji, uz Kornelija Stankovića osnivač je i Prvog pevačkog društva, jedan od pokretača prvih pozorišta u Srbiji, ali i začetnik ideje o važnosti fizičkog obrazovanja (osnivač Prvog srpskog društva za gimnastiku i mačevanje) – jednom rečju renesansna ličnost, srpski Leonardo.
Ono što je ipak malo poznato, jeste da je on sve vreme zajedno stvarao sa svojom suprugom Poleksijom, koja je i sama bila umetnica i iza sebe ostavila veliki broj remek dela, koja nismo imali prilike često da vidimo. Neka od njih će upravo na ovoj izložbi biti prikazana po prvi put.

Poleksija Todorović bila je jedna od najobrazovanijih žena toga doba, ćerka Matije Bana, srpskog diplomate, pedagoga i književnika.

Svom suprugu Stevi je pomagala u izradi velikog broja dela, a sama je slikala pretežno ikone, portrete i pejzaže i bila je prva žena koja je samostalno oslikala ceo ikonostas 1880. godine u dvorišnoj kapelici Svete Natalije, Više ženske škole.
Steva i Poleksija Todorović osnovali su zajednički prvu slikarsku školu u Srbiji i bili prvi preduzetnički umetnički par u našoj zemlji.

Izložbom „Poleksija volim Vas“, sa posebnim akcentom ističe se žensko kulturno stvaralaštvo i doprinos našoj istoriji umetnosti u kome Poleksija Todorović predstavlja dokaz o emancipovanosti žena u našem društvu s kraja 19. i početka 20 veka i putokaz za sve nas.

Pored dela Steve Todorovića iz Doma Jevrema Grujića, posetioci će na izložbi uživati u remek delima ovog para koja dolaze iz: Galerije Matice srpske, Matice srpske, Srpske akademije nauka i umetnosti, Muzeja grada Beograda, Muzeja pozorišne umetnosti Srbije, Muzeja Fakulteta sporta i fizičkog vaspitanja, Narodnog muzeja Pančevo, Narodnog muzeja Smederevska Palanka i privatne kolekcije Mitić.

Takođe, na izložbi su izloženi predmeti za mačevanje, dokumenta i fotografije ikonostasa na kojima su Steva i Poleksija zajedno radili.

Autor projekta: Alek Conić
Autori postavke: Ružica Opačić i Lazar Šećerović

Izložba je realizovana uz podršku Ministarstva kulture i informisanja Republike Srbije.